مرتضى مطهري
296
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
اعرف الحق تعرف اهله ) * ، مىگويد : بعد از وحى ، كسى سخنى به اين استحكام نشنيده است ( 1 ) خود حضرت در خطبهء 231 ( بعد ان اقدم احدهم على الكلام فحصر ) : الا ان اللسان بضعة من الانسان فلايسعده القول اذا امتنع و لايمهله النطق اذا اتسع و انا لامراء الكلام و فينا تنشبت عروقه و علينا تهدلت غصونه ( 2 ) جنبهء دوم سخن مولى چند بعدى [ بودن ] آن ( به اصطلاح امروز ) است ( 3 ) و اين جهت تنها امروز مورد توجه نيست ، در گذشته نيز مورد توجه بوده است ، همان طورى كه چند بعدى بودن شخصيت آن حضرت نيز چنين است و از قديم مورد توجه بوده است . صفى الدين حلَّى ( 4 ) درباره اش گفته است : جمعت فى صفاتك الاضداد و لهذا عزت لك الانداد زاهد حاكم حليم شجاع فاتك ناسك فقير جواد شيم ما جمعن فى بشر قط و لا حاز مثلهنّ العباد خلق يخجل النسيم من اللطف و بأس يذوب منه الجماد جلّ معناك ان يحيط به الشعر و يحصى صفاته النقاد البته اين دو مطلب وابسته به يكديگر است ، يعنى شخصيت
--> ( 1 ) براى شهادت ديگران ، رجوع شود به ورقه هاى بلاغت مولى و شهادت ديگران . ( 2 ) جاحظ در جلد 2 البيان و التبيين ( ص 99 ) از عبدا لله بن الحسن نقل مىكند : قال : قال على بن ابى طالب عليه السلام : * ( خصصنا به خمس : فصاحة و صباحة و سماحة و نجدة و حظوة ، يعنى عند النساء . ( 3 ) علاوه بر اين جهت ، جنبهء اينكه محدود است به معنويات . ر . ك : ورقهء بحثى در نهج البلاغه . ( 4 ) متوفى در بغداد در سال 750 هجرى